Je leest een vacature die perfect aansluit bij je ambities. Maar dan staat er: “Een assessment is onderdeel van deze procedure en volgt na de gesprekken.” Misschien vraag je je af: wil ik dat wel, kan ik dat wel? Wat zegt zo’n test over mij, en wat zegt het over de werkgever? In deze blog stel ik mij de vraag of wat voor mij de doorslag geeft of ik mee doe aan zo’n assessment. Niet meedoen kan betekenen dat je de baan niet krijgt, wel meedoen kan je andere gevoelens geven.
Assessments
Een assessment wordt vaak ingezet om meer inzicht te krijgen in wie je bent, wat je kunt en hoe je functioneert in een professionele setting. Er zijn verschillende soorten assessments, zoals ontwikkelassessments, waarin regelmatig onderdelen voorkomen zoals capaciteitentests, persoonlijkheidsvragenlijsten, interessevragenlijsten, diepte-interviews, praktijkopdrachten, rollenspellen en intelligentietests. Het doel verschilt per organisatie: soms willen werkgevers zekerheid over je capaciteiten, soms kijken ze naar ontwikkelmogelijkheden.
Belangrijk om te weten is dat assessments altijd een momentopname zijn. Ze worden uitgevoerd in een kunstmatige setting en zijn afhankelijk van de manier waarop ze worden ontworpen en beoordeeld. De interpretatie van de resultaten speelt een grote rol, en die is niet altijd objectief. Ook kunnen de resultaten beïnvloed worden door hoe comfortabel jij je voelt in de testsituatie. Dat maakt dat assessments niet altijd een volledig of eerlijk beeld geven van jouw potentieel.
Beide partijen zitten hierbij een beetje in een catch 22. Je kent elkaar niet en wat doe je dan? Vertrouwt de werkgever zichzelf of wil hij meer ‘bewijs’, en wat doe jij wil je wel of wil je geen assessment?
Als je besluit het wel te doen dan kan voorbereiding een groot verschil maken. Door te oefenen met capaciteitentests of je in te lezen in de methodiek achter persoonlijkheidsvragenlijsten, kun je beter begrijpen wat er van je wordt verwacht. Het geeft je ook meer zelfvertrouwen, wat helpt om je sterker te presenteren.
Mijn ervaring
Voor mij zijn assessments niet altijd waardevol gebleken. Al op de basisschool waren er twijfels over mijn capaciteiten en dat kwam bij iedere schoolkeuze terug. Er was altijd iets. Om die reden ben ik vaak getest. En met verschillende uitslagen maar wel steevast voor mij hetzelfde resultaat: ‘Wij zien aanknopingspunten maar …’
Was de test wie ik ben, nee. Maakte het mijn potentieel duidelijk? Nou ook niet echt. Rond mijn 40e besloot ik dat mijn werkervaring, opleidingen, referenten en gesprekken genoeg moeten zijn om te laten zien wat ik in huis heb. Als dat niet overtuigt, dan denk ik dat er simpelweg geen match is. Het is als met een date. Of je gelooft erin of niet.
Stel jezelf de vraag wat een assessment jou oplevert. Geeft het je inzicht of vertrouwen? Ga je ervoor, ga er dan voor. Bereid je goed voor en haal eruit wat je kunt. Twijfel je aan de waarde of intenties, bespreek het met de werkgever. Uiteindelijk draait het ook bij een sollicitatie om een goede klik en wederzijds vertrouwen. Dat gaat over persoonlijk leiderschap. Wie ben jij en waar sta jij voor?
Voorbereiding
Er is online of via boeken voldoende informatie beschikbaar om je goed voor te bereiden op testen. Met de volgende bronnen kan je een goed beeld krijgen van hoe assessments werken, hoe ze worden beoordeeld en hoe je je er beter op kunt voorbereiden.
Er zijn verschillende praktijkgerichte boeken beschikbaar, bijvoorbeeld van Wim Bloemers. Deze boeken zijn een goede basis om te begrijpen hoe assessments worden ingezet en hoe je ermee kunt werken.
Op de website Alles over Assessments probeert een groep experts zich te richten op het slaan van een brug tussen wetenschappelijke inzichten en de praktijk. Op hun website vind je veel informatie, inclusief interviews met wetenschappers en praktische handvatten. Een aanrader is hun sectie met expertsessies, waar diepgaande thema’s worden besproken. Kijk hier voor meer informatie: Alles over Assessments en de expert-sessies.
Als je meer wilt weten over de kwaliteit en betrouwbaarheid van specifieke tests, biedt de website van de COTAN (Commissie Testaangelegenheden Nederland) waardevolle informatie. Deze commissie beoordeelt de tests die in Nederland worden gebruikt en publiceert hun bevindingen
Of je nu kiest om mee te doen of niet: bepaal wat voor jou werkt en wat niet.